tiết 102
Dùng cụm chủ vị để mở rộng câu
Thế nào là dùng cụm chủ vị để mở rộng câu?
1.Văn chương gây cho ta những tình cảm ta chưa có,
luyện những tình cảm ta sẵn có (.) (Hoài Thanh)
Xác định thành phần câu trong câu văn trên?
CN
VN1
Trong câu trên có những cụm danh từ nào? Phân tích cấu tạo của những cụm danh từ đó?
VN2
những
tình cảm
những
tình cảm
ta chưa có
ta sẵn có
CN
VN
CN
VN
1. Ví dụ
Chúng ta giúp đỡ mọi người là rất tốt.
C
v
CN
VN


Cụm C-V được dùng làm thành phần câu
Thế nào là dùng cụm C-V để mở rộng câu?
Ghi nhớ
Khi nói hoặc viết, có thể dùng những cụm từ có hình thức giống câu đơn bình thường, gọi là cụm chủ- vị (cụm C-V), làm thành phần của câu hoặc cụm từ để mở rộng câu.
a) Chị Ba đến khiến tôi rất vui và vững tâm. (Bùi Đức ái )
Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta tinh thần rất hăng hái.

(Hồ Chí Minh)
b)
c
v
CN
TN
VN
II.Các trường hợp dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu
C
V
V
C
CN
VN
Làm CN và phụ ngữ của cụm ĐT
Thành phần vị ngữ
1. Ví dụ
Chúng ta
có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm,

cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen.
d)Nói cho đúng thì
phẩm giá của tiếng Việt chỉ mới thực sự được xác định và đảm bảo

từ ngày Cách mạng tháng Tám thành công.
c)
CN
v
c
v
c
v
vN
CN
VN
TN
c
Ph? ng? trong cụm động từ
Ph? ng? trong cụm danh từ
Ghi nhớ
Các thành phần câu như chủ ngữ, vị ngữ và các phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ đều có thể được cấu tạo bằng cụm C- V
Bài 1: Tìm cụm C - V làm thành phần câu hoặc thành phần cụm từ trong các câu dưới đây. Cho biết trong mỗi câu, cụm C - V làm thành phần gì ?
b) Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn.
( Trần Đăng )
một bàn tay đập vào vai
Thành phần chủ ngữ
khuôn mặt đầy đặn
Thành phần vị ngữ
d) Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình. (Nam Cao)
hắn giật mình
Phụ ngữ trong cụm động từ



BÀI TẬP TRẮC nghiÖm
Câu 1: Cụm C – V dùng để mở rộng câu cũng chính là cụm C – V làm nòng cốt câu. Nhận xét trên đúng hay sai?
A. Đúng B. Sai
Câu 2: Trong câu: “ Chúng em làm bài tập cô giáo ra” cụm C – V nào dùng để mở rộng câu?
A. Chúng em làm bài tập cô giáo ra. B. Cô giáo ra

Câu 3: Ta có thể mở rộng câu bằng cách:
A. Biến đổi một câu có cụm C – V làm nòng cốt thành câu có hai cụm C-V làm nòng cốt
B. Thêm trạng ngữ cho câu
C. Dùng cụm C – V để mở rộng thành phần CN, VN hoặc thµnh phÇn của cụm từ
D. Kết hợp ý B và C
Câu 4: Trong một câu chỉ có thể dùng một cụm C – V có hình thức giống câu đơn bình thường để mở rộng câu ! Nhận xét trên đúng hay sai ?
A. Đúng B. Sai
CN - VN
C - V
V. Hướng dẫn học bài ở nhà
Học thuộc ghi nhớ trong SGK, phân tích lại các ví dụ.
2. Làm bài tập còn lại trong SGK.
3. Chuẩn bị bài tiếp theo: Luyện tập dùng cụm C - V để mở rộng câu.
kính chúc các em học sinh mạnh khoẻ
chân thành cảm ơn các em học sinh lớp 7