Ngày 14-1-2013, Bộ GD-ĐT ban hành Thông báo số 43/TB- BGDĐT về kết quả Hội thảo khoa học quốc gia về dạy học Ngữ văn trong trường phổ thông Việt Nam.

Tại Thông báo, Bộ GD-ĐT đánh giá, hiện chương trình (CT), sách giáo khoa (SGK) Ngữ văn trong trường phổ thông ở Việt Nam chưa nhất quán theo một trục qua các cấp học, nội dung còn nhiều trùng lặp, tính tích hợp giữa các hợp phần càng lên các lớp trên càng mờ nhạt. CT và SGK Ngữ văn vẫn nặng tính hàn lâm, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển năng lực học sinh (HS), nhất là phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo.

Nhiều bài học trong SGK Ngữ văn, nhất là ở các lớp trên nặng về lý thuyết, ít có tác dụng rèn luyện kỹ năng cho HS. Một số nội dung còn cao đối với khả năng tiếp thu của HS, nhất là HS nông thôn, miền núi và những HS có ở những vùng kinh tế- xã hội khó khăn. Thời lượng dành cho một số nội dung học tập chưa hợp lý. Hầu hết tác phẩm dạy trong SGK môn Ngữ văn bậc THCS, THPT tuy có vị trí trong lịch sử văn học nhưng đã ra đời quá lâu, nhiều tác phẩm không phù hợp với tâm lý của HS hiện nay, do đó không khơi gợi được hứng thú học tập của các em.

Việc đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá môn Ngữ văn vẫn chưa thực sự chuyển biến, nhiều khi còn dừng ở hình thức, chưa có chiều sâu. Phương pháp dạy đọc hiểu chưa có hiệu quả, giáo viên chưa chú ý đến việc hình thành cho học sinh phương pháp đọc văn bản. Việc kiểm tra đánh giá vẫn chủ yếu là kiểm tra kiến thức nhớ, tái hiện, làm theo, chép lại... học tác phẩm nào thi đúng tác phẩm đó, chưa đánh giá đúng được sự vận dụng kiến thức, chưa chú trọng việc đánh giá thường xuyên trên lớp học và sử dụng kết quả đánh giá để điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy và học.

Do vậy, Bộ GD-ĐT nhấn mạnh sẽ tiến hành đổi mới cách ra đề và hướng dẫn chấm phù hợp môn Ngữ văn để đánh giá được năng lực của người học, tránh hiện tượng học vẹt, viết theo bài văn mẫu, học tác phẩm nào thi tác phẩm đó.

Dương Ngân